DESTPK | DAXUYANI| DOSYA| FORUM| ANONS|PRENSIP | E MAIL | ARŞV | WEBMAIL


fahrikeya@mynet.com

Fahri Karakoyunlu    

Aitya me erzan e, a we bi ye gelo?


2/9/2009

Ait demeke dirj e di dev me Kurdan de wek bent kereng t cyn.

Em bi aity radibin, bi aity radikevin.

Bi aity dixwin bi aity vedixwin.

Bi aity adibin, bi aity dilzin.

Bi aity zaroka dikin xew, bi aity radikin ji xew.

Bi aiyty dinn kolanan, bi aity dinin dibistanan.

Bi aity dinin hola lstokan, bi aity dinn alekyan.

Bi aity peyvn xwe dixemlnin, bi aity xwe dipesinn.

 

Gelo Kurd bi rast ev qas gellek atxwaz e. Bi rast ez nikarim bjim er. Gava ku Kurd desthilatdar b, di nav xwe de ji bo derdor xwe bi rast atxwaz bye? Ger ev ne poltka be, bi ya min realte dibje na.

                

Gelo mirov gava bahsa hinek tgna dikin, ev tgn di dev mirovan de di dev ciwatan de di dev berdevk sazyan de ima wata xwe diguhern e. ima her kes dixwaze li gor fikr, raman  daxwazn xwe v peyv bi nav  bi ke wateyek l bar bi ke.

 

                

Ait, bi rast peyvek bi wate ye. Peyvek proz e. Peyvek giranbha ye. L

                  

Gellek caran bi karanna v peyva proz, wateya ku kes l bar di ke gelo wek hev e? Na .  Wateya aity, di pratka jyan de dema pirsgirkek di mabeyna kesan de an  civatan de di be t hol. Wek din ait wek tghnek felsefi, etk ye. Ev wateya ku alyan pirsgirkan li aty  bardikin ima ne wek hev in?  Gellek car, di mabeyna kesan an  civatn layan de wek hev n fmkirina w ji desthilatdary ji dernya serdesty t.

 

Gava ku droka mirovahy t nirxandin, di dev desthilatdaran  de pkkirina peyva aty, testlmyet an tune bn e Gava kesek, civatek serdest be an desthilatdar be, ji bo wana ait aram qeblkirina desthilatdarya wan an j  jyanek ku erova w, wana xzkir be. Dyarkirina ne razbna v rewa b rmet, div hebna hzn gel berxwdanak bi rmet destpbike.Gava ku ev tune be, di dev desthiladaran de wata aity, teslmyet an tune bn e.

 

Em gava di dev kes an civatn bin dest de aty dinirxnin, ji bo wan ait, her car  wek hev,  birat   aram ye. Ev dernya kes an civatn bindest, an j ne bi hz, gelo bi rast ji aitxwazbna  wan ciwata an j, ji b hzbna wan t? Bi ya min, ev gotar gellek cara di dev van civatan de  dernya b hzbn, b arety fade di ke.  Kes an civatek bi hz ku kari be, gellek titan bi ke nek e, ji bo mirovahy ji bo wekhevy  aty bi dev ke, w dem di dev desthilatdaran de wata aity ch xwe dibne.       

 

Gellek car at li p erek t.

 

Gava erek di navbeyna kesk an civatek de dest p dike,  desthilatdarya w civat, ji bo ku civat an gellek din  hiqqa w  tune bi ke er derdixe, li hemper v ra ne hiqq j, civata bin dest v r qebl na ke gor hzn xwe berxwedide. Ev wek  titek du al ye. Gava desthilatdar an yn xwe desthilatdar dibnin, r ne bin ser hiqqa wan civatan binp nekin, ew civatana w dinav xwe de sazmanyek wekhev d rastkin. Gava ku xwe serdest bibne bi w civat re, nexwaze wek hev bijn,  w dest bi zilm bi ke w er di navbeyna wan de derkeve. Ta ku herd al tbigihjin ku,  er di navbera xwe de b wate bibnin er rawestnin ji bo li hevhatin di nav hewildanak ke ve.

 

Ber na, l ji er duyemn y chan vir de, ne seranser din be j, ji bo destpkirina dinyake aityane hewldan bn sazmanyn navnetew, bi dest yektya milleta ava bn.  Bi damezirandina van sazmanyan ve ji, di dema pvajoya er sar de gellek er pevun di navbeyna dewlet gellan de derket, gellek ne hiqq tadey bi ser hinek milletan de hat.Gellek caran ne bi diln alyan be j gellek pirsgirkn navnetew an areser bn an j kete rya aresery. Ji rawestandina er sar rxandina sstema Sovyet n de,  ji bo areserkirina pirsn navnetew  hewldann sazyn navnetew zde b ye. Hinek mekanzmn ron y sazyn nevnetew  li himper gellek er pevna digrin. Hinek pirsgirkn drok dikeve  rya areserkirin.

 

Gelo er Kurda Tirka ye? D areser ait awa wer e?

 

Mesela Kurda mesela Kurdistan ye. Her iqas wek reel poltka, ev daxwaz c bi c n hol d niv n v mesel awa binirxn e tke rya aresery j, l do j, ro j di ayende da j, ev mesela, mesela millet ye welat ye. Ji ber w, mesela Kurd ne yek al bi Tirkan re- di areserkirina mesel de aly her serek Tirk poltka wan e- bi hinek aly din re j ger areser be. Ev pvajo her iqas di nav xwe de gellek proplema di hewne j, li bar Kurdistan ketye rek aresery.

 

Bi ya min,  tkilya Tirk Kurda tu car li ser wek hevy ne meya ye. Ev dtina min gava ku Kurd bi hawak otonom bn j wisa b  ye. Dibe ku, di ereva mparatory de li ser ziman kesayetya millet, wek dema Komara Tirk asmilasyon inkarkirin ne xurt b be, l mixabin bi dest  rvebiry, wek gellek desthilatdar Tirk, tim serdest b ye Kurd j di bin desthiladdarya wan de ma ye. Ev rastya ji bo me Kurdan j ji bo Trkan j tim bi v ekl derny dom kir ye.

                

Di pvajoya damezirandina Komara Tirk de d re j, ev pvendya, bi eklek n bi syasetek netewedewlet berdewam kir ye. Bi nkarkirin, tunebn bi asimlasyonek ne mirovah, fikr ramann zarokn Kurd tevlihev kirin ziman wan dayik, ziman wan rn c bi c tune kirin.

 

Li himper v poltkaya ne mirovah hovana, Kurdan tim gor hzn xwe  reaksyonek nan da ev pvajo heta ro hat.

                

ro, ger ku dewleta Trk ciwata Trk d ji dil  bahsa aity bi ke, gere ev er qirj ku bi dest k ji bo kjan berjewendya t meandin bibne. Dev ji poltkaya ahadet standina tola berde. Ger bahsa reng xwn al bi ke, bahsa edalaeta Tirk nedamet bi ke,  ait di dev wan de t wata ne bawery ne sammyety.

                  

Gere Tirk li xwe mikur werin ku sebeba v er ne Kurdin. Sebeba v er sstema desthilatdar a njatperest e. Berxedana gel Kurd, her car ji bo maf hiqqa gel Kurd, b ye. Ger nedematek an  uzrek he be, ev ewil gere  ji aly Tirkan de were.

 

Li alyn din, Kurd j zanibin ku atyek bi rmet, bi ber ger, bi daxazn naveroka wan ne dyar tu car nay hol.  Ala ku ser bin w bi  xwna gel mazlm hatibe rstin nabe ala aty. Ala aty div ser bin xwe sp be wek kevok aity.

 

Gava mirov hazir be ku, bi hezaran kuty cangorn yn kujer wan dyar tit ku  sedsala bstan de bi ser gel Kurda de hat ye bi dest desthilatdarya Tirka  br bikin, bi van gotarana  atyek bi rmet nay hol.

 

Heta ku aly tirk, kaxizek sp pk Kurda ne ke ne bje ka hn li v kaxiz i dinivisnn binivisnn ne atyek bi rmet t avakirin ne j di dev Kurdan de peyva aity t wateyek.

 

Bel ait peyvek xwe e, peyvek proz e, ger ku naveroka v peyv tije be. Yn k pvajoya aty aramy xira kirin e, gere ewil aty ew bi nav bikin bixwazin. Ger ne wisa be, di dev civata bindest de ait, tirsa min bi be dernya ikestin, dernya b arety.

 

Bi hivya atyek bi rmet Roja Aity a Din 1 Eln proz be.

02.09.2009- Amed

 

                                                                                                                                           Fahri Karakoyunlu

                

---
Nivsn din yn nivskar
2/2/2013  Tirsa wendakirin
25/1/2013  Davos Kurd
30/7/2012  Dinya dewran e
12/2/2012  Bila ziman medenyet ji we re be...
15/1/2012  Ji tirkan re heq e, ji kurdan re qebhet e!
9/11/2011  Xener simbola xweparastin ye!
29/8/2011  er Ait
29/7/2011  Dplomas bizava Kurd
13/5/2011  Ji krahya dil min nameyek!
21/3/2011  Newroz Edalet
16/3/2011  Xwn xeyaln me
19/2/2011  Mafek rewa, proz ehlaq !
21/12/2010  Ziman jiyan
7/11/2010  Darazindina KCK Maf Xweparastina bi Ziman Kurd
28/7/2010  Zarok Tawan!
26/5/2010  Ez biserkevim!
3/5/2010  Kurd, Hiqq Peroj
20/2/2010  Hebn an j tunebn
22/1/2010  Ziman Siyaset
30/12/2009  Ziman Hest
20/11/2009  Nema d dayik digrn li Welat Roj
23/9/2009  Ji zimann ku dijn re; El Fatha!
2/9/2009  Aitya me erzan e, a we bi ye gelo?
19/7/2009  Din li din, gur li bizin *
10/7/2009  Bir Milad Yaamak